Ảnh hưởng của nhiệt độ cao đến sự phát triển của hạt phấn và năng suất lúa
Từ khóa:
cây lúa, stress nhiệt độ cao, sức sống hạt phấn, tung phấn sớmTóm tắt
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá ảnh hưởng của nhiệt độ cao đến sức sống hạt phấn, quá trình tung phấn, hàm lượng amylose và năng suất của hai dòng lúa triển vọng TNN162 và TNN156. Kết quả chỉ ra rằng, nhiệt độ cao tác động tiêu cực đến tất cả các chỉ tiêu sinh trưởng và năng suất. Cụ thể, trong điều kiện bất lợi này, tỷ lệ thụ phấn, năng suất trên khóm cũng như hàm lượng amylose của các dòng đều bị suy giảm. Tuy nhiên, hai dòng TNN162 và TNN156 thể hiện khả năng chịu nhiệt tốt hơn so với giống nhạy cảm IR64, với mức giảm năng suất thấp hơn đáng kể. Trong điều kiện stress nhiệt độ cao, đỉnh điểm tung phấn của TNN162 và TNN156 dịch chuyển sớm hơn 1 giờ (khoảng 9-10 giờ sáng) so với điều kiện bình thường. Điều này giúp hạt phấn tránh được thời điểm nhiệt độ cực đoan nhất trong ngày, từ đó duy trì khả năng nảy mầm và tỷ lệ thụ phấn. Phân tích tương quan cho thấy, tỷ lệ nảy mầm của hạt phấn có mối liên hệ thuận chặt chẽ với tỷ lệ thụ phấn (r2=0,92***). Kết quả nghiên cứu ghi nhận hai dòng lúa triển vọng TNN162 và TNN156 là những nguồn vật liệu di truyền quý giá cho công tác chọn tạo giống lúa thích ứng với biến đổi khí hậu tại Đồng bằng sông Cửu Long.
DOI:
https://doi.org/10.31276/VJST.2026.3870Chỉ số phân loại
4.1, 4.6
Tải xuống
Đã xuất bản
Ngày nhận bài 13/3/2026; ngày chuyển phản biện 16/3/2026; ngày nhận phản biện 23/3/2026; ngày chấp nhận đăng 1/4/2026

